Laufey Ólafsdóttir starfar fyrir Pepp Ísland – Samtök fólks í fátækt sem ásamt Bíó Paradís buðu þingmönnum, fólki í stjórnsýslunni og fjölmiðlum í bíó síðastliðinn föstudag á kvikmyndina I, Daniel Blake í leikstjórn hins heimsþekkta leikstjóra Ken Loach. Eftir sýninguna skrifaði Laufey eftirfarandi færslu á Facebook og gaf okkur góðfúslegt leyfi til að deila hér:
„Eftir sýningu myndarinnar „I Daniel Blake“ í gær var ég útgrátin og ég skalf. Ástæðan er sú að ég þekki raunveruleika myndarinnar einum of vel. Það er því ekki bara það að söguþráðurinn snerti mig, heldur rótaði hún upp alls kyns tilfinningum um þá örvæntingu sem fylgir því að eiga ekki nóg milli handanna til þess að standa straum af daglegu lífi, þ.e. að eiga mat og þak yfir höfuðið.
Að auki rótaði hún upp þeim tilfinningalega rússíbana sem fylgir því að þurfa að reiða sig á opinberar stofnanir til þess að eiga fyrir nauðsynjum. Þetta hef ég þurft að gera þegar ég hef lent í atvinnumissi, skertu starfshlutfalli, tapi á heilsu, verið í námi og öðru tilfallandi. Það er auðvitað mjög gott að hafa þann kost að leita á náðir stofnana í þessum aðstæðum, en almáttugur hvað þetta er ekki eins gott og það hljómar. Þér er gert að hlaupa um allan bæ með alls konar pappíra (n.b. bíllaus) og að því loknu er þér gert að bíða í x-langan tíma (daga eða vikur sem eru eins og ár þegar þú átt ekki krónu með gati eða mat í ísskápnum og allir reikningar á rauðu eða komnir í innheimtu) þar til ákveðið er hvort, hvenær eða hversu mikið á að greiða þér.
Myndin minnti mig á fáránleika kerfis sem reynir allt sem það getur til að hjálpa þér ekki, það gerir umsækjandann tortryggilegan og gengur út á að láta hann passa í box sem útilokar sem flesta. Jafnvel félagsþjónustan, sem á lögum samkvæmt að vera það öryggisnet sem grípur þá sem ekki passa inn annars staðar, er þvílíkt nálarauga að hún tekur aðeins við litlum hluta þessara einstaklinga.
Mikið er talað um fólk sem „festist í kerfinu“ en eins og það er byggt upp þá finnst mér það ekki skrýtið. Það er bæði lýjandi að standa í baráttu við það, það brýtur niður sjálfvirðingu fólks og það hneppir fólk gjarnan í gildru fátæktar.
Það að þurfa endalaust að bíða eftir greiðslum, sanna hitt og þetta (jafnvel það sem er nokkuð borðleggjandi), fá skertar greiðslur og jafnvel engar, veldur því að fólk steypir sér í skuldir. Bankar og innheimtustofnanir hafa takmarkaðan skilning á hugtakinu „Get-ekki-borgað-og-veit-ekki-hvenær-ég-get-það“ og það er ekki nóg að geta bara borðað í næstu viku. Það þarf að gerast a.m.k. daglega.
„Computer says no“ er mjög algengt svar í svokallaðri velferðarþjónustu og þar vantar stórlega upp á úrræði til að koma til móts við fólk í sérstökum eða tímabundnum aðstæðum. Það passa ekki allir í kassann en örlítil aðstoð á réttum tíma getur fyrirbyggt þörf á áframhaldandi aðstoð.
Það er heldur betur kominn tími fyrir nýjar nálganir og hugmyndafræði sem kemur til móts við fólk í vanda og hjálpar því upp úr aðstæðum sem þurfa ekki að vera langvarandi ef hlustað er á þarfir þess.
Ég hvet ALLA til að sjá myndina „I, Daniel Blake“ sem nú er til sýningar í Bíó Paradís. Ef hún hreyfir ekki við þér þá veit ég ekki hvað gerir það.
Ást og friður.“
